اعمال ماده ۳ قانون الزام در دفترخانه؛ مسیر گامبهگام سامانه
پیشنویس مشاور املاک به کارتابل دفترخانه میرسد؛ از آن لحظه تا ساخته شدن رکورد استعلام در ثبت آنی، مسیر دقیقاً چند گام است.

متن اصلی راهنمای اعمال ماده ۳ قانون الزام در دفترخانه
راهنمای مراحل اعمال ماده ۳ قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیر منقول در دفترخانه
۱ – مقدمه
بر اساس ماده ۳ قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غير منقول مشاوران املاک پس از تنظیم پیش نویس قرارداد نسبت به انعکاس آن به دفتر خانه اسناد رسمی می نمایند و طرفین معامله بایستی پیش از اتمام مهلت قانونی (۵) روز برای اقدام مقتضی در خصوص پیش نویس تنظیم شده به دفتر خانه مندرج در قراداد مذکور مراجعه کنند. دفتر خانه پس از مراجعه طرفين معامله نسبت به انجام وظایف قانونی خود اقدام می کند. در این راهنما بخش های مختلف این فرآیند در دفتر خانه اسناد رسمی تشریح شده است.
2- اعمال ماده ۳ قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیر منقول در دفتر خانه
دفتر خانه اسناد رسمی به منظور مشاهده و اقدام در خصوص پیش نویس موضوع ماده قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیر منقول بایستی ابتدا به سامانه ثبت الکترونیک اسناد وارد شود. بدین منظور مراحل زیر بایستی طی شود
برای ورود به صفحه sso.notar۷ ابتدا آدرس https://sso.notary.ir/ را در مرورگر وارد کنید.
حال در صفحه نمایش داده شده اطلاعات صحیح مربوط به نام کاربری و رمز عبور خود را وارد نمایید. این نام کاربری و رمز عبور پیش از این توسط کانون سردفتران و دفتر یاران برای تمام دفتر خانه های اسناد رسمی ارسال شده است. در صورت عدم دریافت این اطلاعات با پشتیبانی کانون سردفتران و دفتر یاران تماس بگیرید.
پس از وارد نمودن اطلاعات صحیح صفحه مربوط به اپلیکیشن ها نمایش داده می شود. کاربر می بایست بر روی آیکن “پنل اختصاصی سردفتران و دفتر یاران” کلیک نماید.
پس از انتخاب پنل اختصاصی سردفتران و دفتر یاران پنجره مربوط به حساب کاربری نمایش داده می شود که با وارد نمودن کد ملی و کد پیامک ارسالی وارد سامانه ثبت الکترونیک اسناد می شود.
پس از ورود به صفحه سوپر وب کارگزاری کاتب در صفحه نمایش داده شده گزینه ثبت الکترونیک اسناد انتخاب می شود.
در صورتیکه کاربر بیش از یک نقش کاربری داشته باشد، این صفحه تمامی نقش های منتسب به وی نمایش داده می شود که در اینجا می بایست نقش کاربری خود را انتخاب نمایید.
پس از ورود به سامانه ثبت الکترونیک اسناد از منوی سمت راست گزینه خدمات مجازی ” کلیک کنید تا کارتابل خدمات غیر حضوری نمایش داده شود.
با مشاهده فهرست درخواستهای دریافت شد می توان نسبت به جستجو و یافتن درخواست دریافتی از سامانه ماده ۳ قانون الزام و از نوع پیش نویس قرارداد (ماده ۳ قانون الزام) اقدام نمود. پس از یافتن پیش نویس قرارداد مورد نظر در کارتابل سر دفتر می تواند از طریق دکمه جزئیات اطلاعات قراردادمورد نظر را مشاهده کند. در صورت نیاز به اقدام در خصوص پیش نویس قرارداد دریافتی بایستی از طريق دکمه از گزینه اعمال ماده ۳ اقدام نماید.
پس از انتخاب گزینه اعمال ماده ۳، پیام در خصوص اطمینان از ادامه فرآیند اعمال ماد ۳ قانون الزام دریافت می شود. (باید توجه داشت در صورت زدن دکمه ادامه اطلاعات پیش نویس در قالب یک رکورد استعلام در سامانه ثبت آنی (سیلورلایت) در وضعیت پیش نویس درج خواهد شد) با ادامه فرآیند پیش نویس قرارداد از وضعیت ارسال به دفتر خانه به وضعیت درخواست توسط دفتر خانه پذیرش شده است تغییر می کند.
با ادامه فرآیند ماده ۳ و مشاهده پیام زیر در سامانه ثبت آنی (سیلورلایت) یک رکورد استعلام ملک در وضعیت پیش نویس ایجاد می شود. سردفتر بایستی با ادامه فرآیند استعلام و ایجاد سند از روی این استعلام نسبت به تنظیم سند مقتضی در سامانه سیلور لایت اقدام کند. شایان ذکر است در پیام مشخص شده شماره استعلام ایجاد شده نمایش داده شده است.
- نقطه شروع: پیشنویس مشاور املاک و مهلت پنجروزه
- مسیر ورود به سامانه ثبت الکترونیک اسناد
- یافتن پیشنویس در کارتابل خدمات غیرحضوری
- گزینه «اعمال ماده ۳» و هشداری که باید جدی گرفت
- دو تغییر وضعیت که همزمان رخ میدهد
- از رکورد استعلام تا سند
- نکتههایی که راهنما به آنها نپرداخته است
- بخشنامهها و مطالب مرتبط در محضرچی
شناسنامه راهنمای اعمال ماده ۳
| شاخص | مشخصات بخشنامه |
|---|---|
| موضوع | راهنمای رسمی مراحل اعمال ماده ۳ قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول در دفترخانه اسناد رسمی |
| شماره | راهنمای پیوست نامه شماره ۱۴۰۵/۸۴۳۴۲، ابلاغی با بخشنامه شماره ۱۴۰۵/۱۰۰۳۹۲ |
| تاریخ | نامه مبنا: ۲۶/۰۵/۱۴۰۵ — ابلاغ: ۱۸/۰۶/۱۴۰۵ |
| از | دفتر توسعه سامانهها و خدمات الکترونیک سازمان ثبت اسناد و املاک کشور |
| به | دفاتر اسناد رسمی |
دیدگاه محضرچی؛ خوانش عملی راهنما
نقطه شروع: پیشنویس مشاور املاک و مهلت پنجروزه
مقدمه راهنما، چارچوب ماده ۳ را یادآوری میکند: مشاور املاک پیشنویس قرارداد را تنظیم و به دفترخانه منعکس میکند، و طرفین معامله باید پیش از اتمام مهلت قانونی پنج روز به دفترخانه مندرج در همان قرارداد مراجعه کنند. دفترخانه پس از مراجعه طرفین، به وظایف قانونی خود عمل میکند.
دو قید در همین جمله مهم است: مهلت، و تعیین دفترخانه در خودِ قرارداد. پیشنویس به کارتابل یک دفترخانه معین میرسد، نه به همه دفاتر.
مسیر ورود به سامانه ثبت الکترونیک اسناد
- آدرس
sso.notary.irدر مرورگر وارد شود. - نام کاربری و رمز عبور — که پیشتر کانون سردفتران و دفتریاران برای همه دفترخانهها فرستاده است — درج شود. راهنما تصریح میکند در صورت دریافت نکردن این اطلاعات باید با پشتیبانی کانون تماس گرفت.
- در صفحه اپلیکیشنها، آیکن «پنل اختصاصی سردفتران و دفتریاران» انتخاب شود.
- با وارد کردن کد ملی و کد پیامکی، ورود کامل میشود.
- در صفحه سوپر وب کارگزاری کاتب، گزینه «ثبت الکترونیک اسناد» انتخاب شود.
- اگر کاربر بیش از یک نقش داشته باشد، نقش مورد نظر انتخاب شود.
یافتن پیشنویس در کارتابل خدمات غیرحضوری
از منوی سمت راست، گزینه «خدمات مجازی» باز میشود تا کارتابل خدمات غیرحضوری نمایش یابد. در فهرست درخواستهای دریافتی باید درخواست رسیده از سامانه ماده ۳ و از نوع «پیشنویس قرارداد (ماده ۳ قانون الزام)» جستوجو شود. با دکمه «جزئیات» میتوان اطلاعات قرارداد را دید.
این گام مشاهده است، نه اقدام. راهنما میان دیدن و اعمال کردن مرز گذاشته و همین مرز، فرصت کنترل پیش از اقدام را میدهد.
گزینه «اعمال ماده ۳» و هشداری که باید جدی گرفت
با انتخاب گزینه «اعمال ماده ۳» پیامی برای اطمینان از ادامه فرآیند نمایش داده میشود. راهنما در پرانتز هشدار داده است که با زدن دکمه ادامه، اطلاعات پیشنویس در قالب یک رکورد استعلام در سامانه ثبت آنی (سیلورلایت) در وضعیت پیشنویس درج خواهد شد.
به بیان دیگر، این دکمه یک تصمیم است نه یک کلیک: پس از آن، پروندهای در ثبت آنی ساخته میشود.
دو تغییر وضعیت که همزمان رخ میدهد
| جایگاه | تغییر |
|---|---|
| وضعیت پیشنویس در سامانه ماده ۳ | از «ارسال به دفترخانه» به «درخواست توسط دفترخانه پذیرش شده است» |
| سامانه ثبت آنی (سیلورلایت) | ایجاد یک رکورد استعلام ملک در وضعیت پیشنویس، با نمایش شماره استعلام در پیام |
از رکورد استعلام تا سند
راهنما تکلیف بعدی را روشن گفته است: سردفتر باید با ادامه فرآیند استعلام و ایجاد سند از روی همان استعلام، سند مقتضی را در سیلورلایت تنظیم کند. پس رکورد ساختهشده یک نقطه پایان نیست؛ ورودی چرخه همیشگی استعلام و تنظیم سند است.
شماره استعلام در پیام نمایش داده میشود و یادداشت کردن آن، پیگیری پرونده را ساده میکند.
نکتههایی که راهنما به آنها نپرداخته است
- تکلیف دفترخانه در صورت عدم مراجعه طرفین تا پایان مهلت، در این راهنما تعیین نشده است.
- راهنما درباره حقوق دولتی و حقالتحریر این فرآیند حکمی ندارد؛ ارقام از تعرفه جاری همان سال گرفته میشود.
- اگر طرفین پس از پذیرش پیشنویس منصرف شوند، مسیر کار جداگانه است و در بخشنامه ۱۴۰۵/۱۰۰۳۹۲ آمده.
بخشنامهها و مطالب مرتبط در محضرچی
- قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول
- سیر تا پیاز آموزش سیستم جدید ثبت آنی دفاتر اسناد رسمی
- ممنوعیت پرداخت وجه در بنگاه مشاورین املاک قبل از ثبت در دفترخانه
- استعلام سند ملک قبل از خرید؛ چرا ضروری است و چگونه انجام میشود
پرسشهای متداول درباره اعمال ماده ۳ در دفترخانه
مقدمه راهنما مهلت قانونی را پنج روز اعلام کرده و مراجعه باید پیش از اتمام آن انجام شود.
به دفترخانه مندرج در همان قرارداد؛ راهنما مراجعه طرفین را به همان دفترخانه موکول کرده است.
راهنما تصریح کرده که با ادامه فرآیند، اطلاعات پیشنویس در قالب یک رکورد استعلام در سامانه ثبت آنی در وضعیت پیشنویس درج میشود.
سردفتر باید با ادامه فرآیند استعلام و ایجاد سند از روی همان استعلام، سند مقتضی را در سیلورلایت تنظیم کند.
راهنما انتخاب نقش را گامی جداگانه دانسته است؛ در عمل، کارتابل خدمات غیرحضوری با نقش نادرست همان درخواست را نشان نمیدهد.


